Νομός: Χανίων
Οροπέδιο Βόθωνα
Vothonas is a picturescue, hidden in the north White Mountains (Lefka Ori), plateau located 42km from Chania city, near to the village Tzitzifes and Vafes. It can be accessed from both villages by a passable dirt road.
In Tzitzifies you will see a large pink church before which starts a dirtroad going right. This is a chance to enjoy this route through the northern side of the White Mountains, one that does not stop in the middle of nowhere (for a change), but makes a half circle and takes you to Vafes. If it was pretty late when you left Hania, or if you took your time along the way and find that it will soon be dark, you can camp in the beautiful Vothonas plateau, at an excellent spot at the middle of the route. The Vothonas plateau is found at a height of six hundred metres and having everything you need: thick grass, shade-giving trees, and a cistern with drinkable water.
To get to Vafes, simply cross the plateau, ignoring the road you will see to your right (this seems to go up the mountain, but in fact stops after five hundred metres in front of a shepherd’s hut). From Vafes you continue on an asphalt-paved road, which will take you straight to village of Vrisses.
Μέρη κοντινά με Οροπέδιο Βόθωνα
Το σπήλαιο της Κρυονερίδας βρίσκεται στη χαράδρα Λαγγός, νοτιοδυτικά από το χωριό Βαφές, σε υψόμετρο 230μ.. Το σπήλαιο δεν έχει ιδιαίτερη σπηλαιολογική αξία, αλλά έχει τεράστια ιστορική σημασία, καθώς εδώ βρήκαν τραγικό θάνατο οι κάτοικοι του χωριού Βαφές το 1821. Μάλιστα προς τιμήν του ιστορικού αυτού σπηλαίου, πήρε το όνομά της η ευρύτερη περιοχή της Κρυονερίδας και ο (πρώην) δήμος Κρυονερίδας.
Η είσοδος του σπηλαίου έχει πλάτος 1,8μ. και ύψος 1,5μ.. Αποτελείται από τέσσερις αίθουσες, εκ των οποίων μεγαλύτερη είναι η πρώτη, ενώ στη δεύτερη υπάρχουν τα οστά των θυμάτων της Οθωμανικής θηριωδίας. Στην τελευταία αίθουσα υπάρχει πηγή με νερό, από το οποίο πήρε και το όνομά του το σπήλαιο.
Εδώ τον Αύγουστο του 1821, 130 άμαχοι κάτοικοι του Βαφέ βρήκαν καταφύγιο από τους Οθωμανούς που τους κυνηγούσαν. Λέγεται ότι, όταν κάποια στιγμή κάποιοι Οθωμανοί πλησίασαν κοντά, ακούστηκε από το σπήλαιο το κλάμα ενός μωρού. Έτσι οι Οθωμανοί αντιλήφθηκαν που βρίσκονταν και προσπάθησαν να μπουν. Όμως, η σπηλιά έχει στενή είσοδο και μόνον ένας άντρας χωρά να μπει τη φορά και αυτός έρποντας. Έτσι, οι πρώτοι Τούρκοι σκοτώθηκαν από τα γυναικόπαιδα, που λυσσαλέα και χωρίς όπλα σκότωναν τους εισβολείς. Μην έχοντας άλλη επιλογή, οι Οθωμανοί εξόντωσαν με τον ίδιο τρόπο που εξολόθρευσαν τους χριστιανούς στο σπήλαιο του Μελιδονίου. Μάζεψαν δηλαδή κλαδιά και ξύλα στην είσοδο του σπηλαίου, άναψαν φωτιά και οι πολιορκούμενοι πέθαναν από ασφυξία, ενώ μόνον εφτά από αυτούς επέζησαν. Στην είσοδο του σπηλαίου υπάρχει ένα εικονοστάσι και η μνήμη των νεκρών τιμάται κάθε Αύγουστο στις 22 του μήνα, με επιμνημόσυνη δέηση.
Σχεδόν απέναντι από την Κρυονερίδα, μέσα σε μια εσοχή ενός βράχου υπάρχει το πολύ παλιό εκκλησάκι του Αγίου Ιωάννη. Λέγεται ότι κάποτε ένας ο Τούρκος είδε την εικόνα του Αγίου και θέλησε να την βεβηλώσει. Έβγαλε το γιαταγάνι του και την τρύπησε. Όμως λίγα λεπτά αργότερα κείτονταν νεκρός όταν γλίστρησε κι έπεσε από την οροφή της εκκλησίας.
Περπατώντας το μονοπάτι για την ´Κρυονερίδα´, υπάρχει άλλο ένα σπήλαιο με δαιδαλώδεις διαδρομές και αυτό με μικρό στόμιο στην είσοδό του και ονομάζεται ´Καλαμάτο´.
The municipal department of Tzitzifes consists of two neighborhoods built on two parallel hills that descend from the mountains to the plain and are separated by a ravine. In the bottom of the ravine is a storied fountain with trees, under which the leaders of the Cretan Revolution met several times in 1866, 1878 and 1895-97.
The houses are built with stone on the successive levels of the two hills, creating a beautiful traditional settlement. The view to the villages of Apokoronas plain is impressive. The name of the village has been taken from the jujube tree, which grows in the region.
The historical path of the village is lost through the centuries. But one thing is certain. The area was inhabited since ancient times and retained the name for over a thousand years. In fact the first written reference comes from the liberator of Crete, Nicephorus Phocas (960 A.D), who records the name of the village as Zizifea
