Νομός: Αττικής
Μέρη κοντινά με Άγιος Ιωάννης Θεολόγος
Δίπλα ακριβώς από το λιμάνι και την παραλία του Καψαλιού βρίσκεται μια κρυμμένη παραλία, το Σπαραγαρίο. Κατάληξη της ρεματιάς που έρχεται από την Χώρα η παραλία του Σπαραγαρίου βρίσκεται ανάμεσα από δύο απότομες πλαγιές, σαν μικρό φαράγγι.
Μπορείς να την επισκεφτείς περπατώντας είτε να νοικιάσεις θαλάσσιο ποδήλατο από την παραλία του Καψαλιού. Μετά από το Σπαραγαρίο ακολουθεί μια ένας μικρός όρμος, ο άγιος Παύλος και είναι προσβάσιμος από ένα χωματόδρομο κάτω ακριβώς από το κάστρο.
Στο νησί υπάρχουν δύο παραλίες με το όνομα Φυρή Άμμος. Η πρώτη που είναι και η πιο γνωστή βρίσκεται νοτιοανατολικά του νησιού, πολύ κοντά στο χωριό του Καλάμου. Πρόκειται για μια μεγάλη σε έκταση παραλία με κόκκινο χρώμα στην άμμο και τα βότσαλά της ενώ κατά το παρελθόν έχει βραβευτεί με βραβείο "Χρυσός Αστερίας" για το φυσικό κάλλος και την καθαρότητα των νερών της. Πολυσύχναστη, αλλά χρειάζεται προσοχή στο δρόμο, ειδικά στο τελείωμα, όπου το παρκάρισμα είναι λίγο δύσκολο. Αξίζει όμως, γιατί η παραλία ανταμείβει με ιδανικό τρόπο. Υπάρχουν καντίνα και ομπρέλες και είναι σημαντικό γιατί ο "πολιτισμός" απέχει αρκετά χιλιόμετρα!
Η Κυριακουλού είναι στον αμέσως δεξιά όρμο μετά το ακρωτήρι μεταξύ Χαλκού και Καψαλιού. Λευκό χαλίκι με πράσινα νερά, μικρή με ψηλά βράχια, προσβάσιμη από θάλασσα ή από το φαράγγι που ξεκινάει από το σπήλαιο της Αγίας Σοφίας κοντά στον Κάλαμο και που στο τελείωμα πριν την παραλία δημιουργεί μια μικρή λιμνούλα.
Για πολλούς οι καλύτερη και η πιο γνωστή παραλία του νησιού την οποία κανείς δεν πρέπει να την βγάλει από το πλάνο των διακοπών του όταν επισκεφθεί τα Κύθηρα. Πρόκειται για μια βοτσαλωτή παραλία με γαλαζοπράσινα πεντακάθαρα νερά που βρίσκεται στο ανατολικό τμήμα του νησιού, ακριβώς δίπλα από την Παλαιόπολη. Η παραλία χωρίζεται σε τρία μέρη όπου το τρίτο και ποιό εντυπωσιακό είναι μια μικρή σπηλιά που περνώντας καταλήγετε σε μια πολύ μικρή παραλία.
Με ανατολικό προσανατολισμό η παραλία ενδύκνειται όταν φυσάει δυτικός, νότιος ή όχι δυνατός βόρειος άνεμος. Για να φτάσετε στην παραλία θα πρέπει να οδηγήσετε μερικά μέτρα χωματόδρομο και μετά να κατεβείτε περίπου 120 λίθινα σκαλοπάτια. Η παραλία δεν είναι οργανωμένη για αυτό προετοιμαστείτε καλά.
Ανάμεσα στο Καλαδί και στην Κομπονάδα βρίσκεται η παραλία της Βλυχάδας. Υπάρχει ένας χωματόδρομος προς την παραλία αλλά είναι πολύ δύσβατος ακόμα και για οχήματα εκτός δρόμου. Μπορείτε όμως να την επισκεφθείτε κολυμπώντας από το Καλαδί γιατί είναι μικρή η απόσταση, είτε με σκάφος.
Σπήλαιο Αγίας Σοφίας Καλάμου
Το σπήλαιο της Αγίας Σοφίας στον Κάλαμο βρίσκεται μέσα σε μια όμορφη ρεματιά, στο δρόμο Καλάμου-Καψαλίου αφού στρίψει κανείς στη διασταύρωση προς τον οικισμό Σπηλίες. Πλησιάζοντας την είσοδο του σπηλαίου θα αντικρίσετε τον ναό της Αγίας Σοφίας. Είναι ένα μικρό εκκλησάκι, σε πολύ καλή κατάσταση το οποίο ουσιαστικά είναι και η είσοδος της σπηλιάς. Εντυπωσιάζει η τεράστια εσοχή της σπηλιάς. Το σπήλαιο δεν είναι τουριστικά αξιοποιημένο και δεν έχει φωτισμό.
Στα ανατολικά του νησιού, η Κομπονάδα είναι μία από τις πιο άγριες παραλίες. Βρίσκεται ανάμεσα στην Φυρή Άμμο του Καλάμου και το Καλαδί. Μεγάλα βότσαλα, πολύ βαθιά νερά. Για να προσεγγίσει κανείς την παραλία θα πρέπει να κινηθεί προς τα χωριά Τραβασαριάνικα ή Γουδιάνικα και μετά να ακολουθήσει τις πινακίδες. Η πολύ εύκολη πρόσβαση είναι ένα από τα ατού της μιας και μέχρι την παραλία καταλήγει ασφαλτόδρομος. Είναι οργανωμένη.
Στην είσοδο του χωριού και κατευθυνόμενοι προς τα αριστερά πάνω από το γραφικό λιμάνι του Καψαλιού και σε υψόμετρο 100 μέτρων περίπου οδηγούμαστε στο μικρό εκκλησάκι του Αγ. Ιωάννη στο γκρεμό. Ανεβαίνοντας τα λίθινα σκαλοπάτια φτάνουμε στην είσοδο του ναού, όπου παρατηρούμε την επιγραφή του μοναχού Ιωαννικίου, ο οποίος ανακαίνισε το προσκύνημα το 1725. Ο ναός είναι χτισμένος μέσα σε μια μικρή σπηλιά όπου σύμφωνα με την παράδοση εδώ άρχισε ο Άγιος τη συγγραφή της Αποκάλυψης πριν πάει στην Πάτμο, διωκόμενος από την Ρώμη. Πάνω από τη θολωτή είσοδο είναι χτισμένος ο ξενώνας με δυο αίθουσες και μαγειρείο.
Ο αρχικός ξενώνας υπολογίζεται ότι κτίσθηκε πριν από 500 χρόνια και σε αυτόν καθώς και σε ένα-δυο μικρά κελιά ακόμη διέμεναν κάποτε 5-6 καλόγεροι. Συνεχίζοντας τα ανηφορικά σκαλοπάτια συναντάμε έναν αρχαίο μικρό ναό που κατά πάσα πιθανότητα ήταν έπ' ονόματι του άγιου Ιωάννου του Πρόδρομου και λίγο παραπάνω καταλήγουμε στο σπήλαιο. Κατά τον 17ο αιώνα στο συγκρότημα του Ενγκρεμνού φαίνεται ότι υπήρχαν 2 ναοί, του Ιωάννου του Θεολόγου μέσα στο σπηλαίο και του Πρόδρομου παρακάτω στο γκρεμό.
Το μνημείο αυτό ερειπώθηκε λόγω των βαρβαρικών επιδρομών και της εγκατάλειψης και όταν ανακαινίσθηκε σε μεταγενέστερους χρόνους τον 18ο αιώνα φαίνεται ότι το σπήλαιο εγκαινιάσθηκε έπ' ονόματι του Προδρόμου και έτσι ξεχάσθηκε η λατρεία του Θεολόγου με την οποίαν κατ' εξοχήν είναι συνδεδεμένο το σπηλαίο, το οποίο αποτελείται από δυο χώρους. Ο πρώτος, περισσότερο ευρύχωρος μήκους 7 μέτρων είναι ο κυρίως ναός και ο δεύτερος, στενότερος και χαμηλότερος μήκους 20 μέτρων με πήλινες λεκάνες για να συγκεντρώνεται το νερό που στάζει από την οροφή του σπηλαίου. Στο ξύλινο τέμπλο δεξιά μια μικρή θυρίδα οδηγεί σε ένα στενό υπερώο όπου ήταν ασκητήριο.
Κατά το τέλος του 18ο αιώνα αρχές 19ου ηγούμενος στον Ενγκρεμνό διετέλεσε ο Άνθιμος Λεβούνης, μετέπειτα επίσκοπος Κυθήρων. Τελευταίος ηγούμενος διετέλεσε ο Κύριλλος Κεντρωτής στα χρόνια της Αγγλοκρατίας. Σήμερα ο ναός εορτάζει το Γενέθλιον του Προδρόμου στις 24 Ιουνίου και στις 29 Αυγούστου την Αποτομή της τιμίας κεφαλής του. Αξίζει να επισκεφθείτε τον ναό γιατί θα ανταμειφθείτε και από την εκπληκτική θέα του Καψαλιού του κάστρου και της Χύτρας παράλληλα!
Κολυμπώντας στην παραλία του Καψαλιού θα ανταμειφθείτε από την υπέροχη θέα της Χύτρας του κάστρου και της Χώρας. Η παραλία είναι οργανωμένη με ομπρέλες ξαπλώστρες και θαλάσσια ποδήλατα. Η μία μεριά της παραλίας έχει βότσαλα και η άλλη άμμο, διαλέγεις και παίρνεις. Εάν πεινάσετε μπορείτε να κάνετε μια βόλτα ακριβώς πάνω από την ακτή στα παραδοσιακά εστιατόρια ή εάν δεν θέλετε φαγητό μπορείτε να καθίσετε σε ένα από τα πολλά καφέ σνακ μπαρ που διαθέτει.
ΓΕΦΥΡΑ ΚΑΤΟΥΝΙΟΥ-Η ΑΓΓΛΙΚΗ ΓΕΦΥΡΑ ΤΟΥ ΜΑΚΦΕΙΛ
Πρόκειται για τη γέφυρα που κτίστηκε επι Αγγλοκρατίας. Στην περιοχή του Κάτω Λιβαδίου βρίσκεται το μεγαλύτερο πέτρινο γεφύρι που έκτισαν στον Ελλαδικό χώρο οι Άγγλοι. Έχει μήκος 110 μέτρα και ανώτατο ύψος 15 μέτρα. Με 13 τόξα σε απόλυτη συμμετρία προβάλει μεγαλεπήβολα στην πλατιά έκταση του Λιβαδίου. Η παράδοση θέλει έναν Άγγλο διοικητή του νησιού, τον Μακφέιλ, να ερωτεύεται μια νέα από το ομώνυμο οικισμό. Εκείνος αποφασίζει να χτιστεί κοντά στο σπίτι της μια γέφυρα για να επιτηρεί καθημερινά και να μπορεί να τη βλέπει. Στην πραγματικότητα η γέφυρα αυτή ήταν τμήμα της οδού που θα συνέδεε την πρωτεύουσα των Κυθήρων με το λιμάνι του Αβλέμονα.
