Ξώπετρες

Οι ρωμαϊκές αποθήκες στην παραλία του Θόλου στο Καβούσι

Συστηματική επιφανειακή έρευνα έδειξε ότι η «αποθήκη» του Θόλου πιθανόν αποτελούσε τη σιταποθήκη από την οποία η Ρώμη εφοδιαζόταν τις προμήθειες τροφίμων. Το λιμάνι του Θόλου συγκέντρωσε έντονη ανθρώπινη δραστηριότητα σε περιόδους επαφών με εξωτερικές αγορές, κατά τη διάρκεια της Νεοανακτορικής(MMIII-YMI)  και Ρωμαικής περιόδου(1ος αιώνας π. Χ. έως 6ος αιώνας μ. Χ.). Ειδικότερα η θέση Θόλος  κατείχε σημαντικό ρόλο στο ευρύτερο ενδο-μεσογειακό εμπόριο του 1ου και 2ου αιώνα μ.Χ. Ο αποθηκευτικός χώρος, σημαντικού μεγέθους και μεγαλοπρεπούς κατασκευής, διαστάσεων 55.70 μ. στον άξονα Β-Ν και  9,60 μ. στον άξονα Α-Δ, και το λιμάνι στον κόλπο, λειτουργούσαν ως ένα σημαντικό μεταγωγικό σημείο για τα πλοία που εκτελούσαν τη μεταφορά σιτηρών μεταξύ Αλεξάνδρειας και Ρώμης.

Οι αποθήκες ανατινάχτηκαν από τους Γερμανούς την Κατοχή για να μην χρησιμοποιηθούν από τους Συμμάχους.

Παλιό τοιχογραφημένο ξωκλήσι του Αγίου Αντωνίου στο Θόλος.  

O αρχαιότερος ναός της επαρχίας Ιεράπετρας.

Την βενετική περίοδο λειτούργησε ως μονή σύμφωνα με νοταριακές πράξεις.