Νομός: Ηρακλείου
Μέρη κοντινά με Άγιος Νικόλαος
Πρόκειται για ένα παλιό ελαιουργείο που βρίσκεται στον οικισμό της Παναγίας και έχει μετατραπεί σήμερα σε επισκέψιμο μουσείο. Στους εκθεσιακούς του χώρους, διατηρούνται ο μηχανισμός άλεσης με τέσσερις κάθετες μυλόπετρες, καθώς και το μεγάλο μεταλλικό, χειροκίνητο πιεστήριο με ένα κοχλία. Εκτίθενται ακόμη, σκεύη και εργαλεία, απαραίτητα για τον εξοπλισμό του παραδοσιακού ελαιοτριβείου. Η Φάμπρικα έχει αγοραστεί από τον Πολιτιστικό Σύλλογο Παναγιάς, το διοικητικό συμβούλιο του οποίου, ενέργησε ώστε να αναπαλαιωθεί με πρόγραμμα των ΟΠΑΑΧ. Η είσοδος στο χώρο είναι ελεύθερη.
Στο κέντρο του οικισμού της Παναγιάς εντοπίζεται μία αξιόλογη βενετσιάνικη κρήνη από πωρόλιθο. Ίσως, αποτελούσε από την αρχή μέρος ενός σχεδίου πόλης που περιλάμβανε αποθήκες και άλλες βενετσιάνικες εγκαταστάσεις, οι οποίες σώζονται μέχρι σήμερα στο χωριό. Φαίνεται μάλιστα, ότι για τους Ενετούς τότε άρχοντες ο οικισμός της Παναγίας ήταν ένα κομβικό σημείο, πιθανότατα λόγω της σημαντικής σιτοπαραγωγής της ευρύτερης περιφέρειας.
Η «Περατόστρατα» είναι μία από τις αρχαιότερες οδούς της Κρήτης, η οποία ένωνε την περιοχή της ανατολικής Μεσσαράς με την επαρχία Βιάννου. Ξεκινάει από την περιοχή του Γαλατά και του Αρκαλοχωρίου, διασχίζει τον οικισμό Ρουσοχωρίων, περνά κάτω από το χωριό Νιπηδητός και το μεσόφρυδο του βουνού, συνεχίζει στο λεκανοπέδιο της Εμπάρου κι από κει οδηγεί είτε στο ιερό Σπήλαιο του Ψυχρού, στο οροπέδιο του Λασιθίου, είτε στα ιερά της Σύμης, της Μύρτου και της Ιεράπετρας.
Το μινωικό αυτό μονοπάτι, χρησιμοποιείται σήμερα κυρίως από τουριστικά καραβάνια αυτοκινήτων, καθώς προσφέρει μια εντυπωσιακή ανάβαση στα Λασηθιώτικα όρη, μέσα στην άγρια αλλά πανέμορφη, παρθένα φύση.
